Η ιδιαίτερη σχέση των ανθρώπων με τα δένδρα ανάγεται από την προϊστορική εποχή με την εμφάνιση των πρώτων ανθρώπων στην Γη. Τα δένδρα υπήρξαν ανέκαθεν ένας από τους πλέον σημαντικότερους παράγοντες για την διαβίωση και την επιβίωση των ανθρώπων μέσα από τις χιλιετηρίδες.
Οι καρποί των δένδρων χρησιμοποιήθηκαν ως τροφή από τους ανθρώπους και τα φύλλα ως μέσο θεραπείας. Η ξυλία χρησιμοποιήθηκε σε ένα ευρή φάσμα εργασιών και εφαρμογών, την στέγαση, την θέρμανση, την ναυπηγική, την κατασκευή εργαλείων και επίπλων, την μεταλλουργία, τον εξωραϊσμό και για χιλιάδες άλλες χρήσεις που βοήθησαν το ανθρώπινο είδος να εξελιχτεί και συνεχίζεται μέχρι και τις μέρες μας.
Επίσης οι άνθρωποι ως νοήμονα ζώα αντιλήφθηκαν την κλιματική, την περιβαλλοντική αλλά και την αντιδιαβρωτική σπουδαιότητα των δένδρων και των δασών, λατρεύοντας τα δένδρα σε κάθε γωνιά της γης, ενσωματώνοντας την δενδρολατρεία στην πίστη τους (δωδεκαθεϊσμός, ανιμισμός, τοτεμισμός, παγανισμός, χριστιανισμός κλπ). Έγκλημα ασυγχώρητο από τους Θεούς χαρακτηριζόταν η καταστροφή των ιερών αλσών (δασών) και των δένδρων που ήταν αφιερωμένα σε Θεούς, Ημίθεους, Μούσες, Νύμφες, Ήρωες κλπ.
Η ιερότητα των δένδρων γίνεται εύκολα αντιληπτή από τις χιλιάδες αναφορές που σώζονται στις μυθολογίες των λαών. Η ιερή σημασία της Δάφνης του Μαντείου των Δελφών, οι χρησμοδότες Δρύες στο Μαντείον της Δωδώνης, το εκ Δρυός "Λαλούν Ξύλον" στο σκάφος της Αργούς, η ιερή Ελιά της Θεάς Αθηνάς, το χριστουγεννιάτικο δένδρο (το στόλισμα προέρχεται από την αρχαιοελληνική λατρεία), αποτελούν μικρά παραδείγματα που δείχνουν την θέση του δένδρου και γενικότερα των δασών στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων.
Αποκορύφωμα όλων αυτών είναι οι Αμαδρυάδες Νύμφες (άμα+δρυάς, ταυτόχρονα και δρυς), οι οποίες ήταν κόρες της Νύμφης Αμαδρυάδος, που αυτή με την σειρά της ήταν Δρυάς Νύμφη (Κόρη του Οξύλου και σύζυγος του Ορείου). Οι κόρες της Νύμφης Αμαδρυάδος ήταν η Καρύα (καρυδιά), η Βάλανος (δρυς-βαλανιδιά), η Κρανεία (κρανιά), η Μορέα (μουριά), η Αίγειρος (λεύκα), η Πτελέα (φτελιά), η Άμπελος (κλήμα) και η Συκή (συκιά). Αυτές κατοικούν μέχρι τις μέρες μας στα δένδρα και η ζωή τους είναι ανάλογη με την ζωή του δένδρου με το οποίο συνυπάρχει, έτσι που αν καταστραφεί το δένδρο πεθαίνει και η Νύμφη.
Στην μυθολογία και την λαϊκή παράδοση της Κύπρου και της Ελλάδας διεσώθησαν δεκάδες δείγματα της σοφίας των παππούδων μας με την μορφή μύθων, ιστοριών, παραμυθιών, παροιμιών και αινιγμάτων, μέσα από τα οποία γίνεται αντιληπτή η σπουδαιότητα των δένδρων και η βαθιά αγάπη και ο σεβασμός των προγόνων μας για την μάνα φύση.
Στις σελίδες που ακολουθούν παραθέτουμε δείγματα της σοφίας τον προγόνων μας και προσπαθώντας στο μέτρο του δυνατού, επιχειρούμε να συμβάλουμε κι εμείς με την σειρά μας, ούτως ώστε, αυτός ο λαογραφικός πλούτος να περάσει και σε εμάς τους νεότερους, βοηθώντας μας να απαλλαγούμε από το βαρύ πέπλο της αδιαφορίας και της άγνοιας που μας διακατέχει για να διαφυλάξουμε τα δένδρα, τα δάση και την φύση γενικότερα.

Μύθοι
Ιστορίες
Αινίγματα
Copyright © Ομάδα Προστασίας Αιωνόβιων Δένδρων.