2009-07-09 Μην Πατάτε τους Σκαντζόχοιρους, είναι Ιδιαίτερα Χρήσιμοι.

Μην "πατάτε", με το αυτοκίνητο ή άλλως πως, τους σκαντζόχοιρους. Αφήστε τους να ζήσουν και - ακόμα καλύτερα - αν τους δείτε στην αυλή σας αφήστε κάτι φαγώσιμο σε κάποια γωνιά. Με αυτό τον τρόπο θα αποκτήσετε φυσικό σύμμαχο στην εξολόθρευση εντόμων, ερπετών και παρασίτων, αφού ένας σκαντζόχοιρος μπορεί να κρατήσει έναν κήπο καθαρό από ανεπιθύμητους επισκέπτες, καθώς καταβροχθίζει μέχρι και 200 γραμμάρια εντόμων κάθε βράδυ. Το καλοκαίρι είναι η περίοδος κατά την οποία υπάρχει σημαντική διακίνηση σκαντζόχοιρων, ιδιαίτερα στην ύπαιθρο. Εξάλλου, αυτός είναι και ο λόγος που τέτοιες μέρες καθημερινά εντοπίζονται σκοτωμένοι σκαντζόχοιροι, "πατημένοι" από ρόδες αυτοκινήτων, στην προσπάθειά τους να διασχίσουν το δρόμο.
Σύμφωνα με τον αρμόδιο λειτουργό στο Τμήμα Δασών, Χάρη Νικολάου, αρκετοί οδηγοί δεν κάνουν καμία προσπάθεια να αποφύγουν τους σκαντζόχοιρους, αφού τους θεωρούν θηλαστικά χωρίς καμία προσφορά. Κάποιοι δε μάλλον τους... κυνηγούν με επικίνδυνα ζικ - ζακ. Ωστόσο, οι σκαντζόχοιροι κάθε άλλο παρά αχρείαστοι είναι. Σύμφωνα με τον κ. Νικολάου, τρέφονται κατά το 95% με έντομα. Μάλιστα, μέσα σε μια ημέρα μπορούν να φάνε τόσα έντομα όσα και το βάρος τους. Δεν είναι τυχαίο που σε αρκετές χώρες, όπως για παράδειγμα στην Αγγλία, ο σκαντζόχοιρος πωλείται ως κατοικίδιο ζώο.
Στην Κύπρο, όμως, τα πράγματα είναι λίγο διαφορετικά. Όχι μόνο δεν χρησιμοποιούμε το συγκεκριμένο θηλαστικό ως κατοικίδιο, αλλά σε πολλές περιπτώσεις το καταδιώκουμε. "Το κυπριακό είδος σκαντζόχοιρου, ο Hemiechinus auritus dorotheae, δεν υπάρχει σε καμία χώρα της Ευρώπης", ανέφερε ο κ. Νικολάου και τόνισε πως οι σκαντζόχοιροι, εκτός από τα αυτοκίνητα, έχουν για εχθρούς τα φυτοφάρμακα. Η αύξηση της χρήσης φυτοφαρμάκων έχει συμβάλει στη μείωση του αριθμού των σκαντζόχοιρων, αφού - πέραν της δηλητηρίασης που μπορεί αν προκαλέσουν - τα φυτοφάρμακα εξολοθρεύουν την κυρίως τροφή τους, που είναι τα έντομα. Παρόλο που ο σκαντζόχοιρος έχει ανοσία στα περισσότερα δηλητήρια, αυτή η ανοσία σταματά όταν χωνεύει έντομα που είναι γεμάτα δηλητήριο. Αυτό προκαλεί πολλούς θανάτους σκαντζόχοιρων.
Ο κ. Νικολάου σημείωσε πως υπάρχουν 15 είδη σκαντζόχοιρων σε 4 γένη, τα οποία συναντώνται στην Ασία, την Ευρώπη, την Αφρική και τη Νέα Ζηλανδία. Στην Ευρώπη - σε περιοχές όπου ζουν άγριοι σκαντζόχοιροι - συχνά τους καλοδέχονται στους κήπους ως φυσικά παρασιτοκτόνα. Πολλοί άνθρωποι αφήνουν έξω φαγητό για να τους δελεάσουν. Παρότι οι σκαντζόχοιροι παρουσιάζουν δυσανεξία στη λακτόζη, τρώνε με όρεξη τυρί, γάλα και άλλα γαλακτοκομικά προϊόντα, με αποτέλεσμα να αρρωσταίνουν.
Οι σκαντζόχοιροι έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής σχετικά με το μέγεθός τους (ένα ποντίκι ζει 2 έτη και ένας μεγάλος αρουραίος 3-5 έτη). Τα μεγαλόσωμα είδη σκαντζόχοιρου ζουν 4-7 χρόνια ελεύθερα (μερικά έχει αναφερθεί ότι ζουν έως και 16 χρόνια). Τα μικρόσωμα είδη ζουν ελεύθερα 2-4 χρόνια και 4-7 χρόνια σε αιχμαλωσία. Στην αιχμαλωσία ζουν περισσότερο επειδή δεν υπάρχουν εχθροί και η δίαιτα είναι ελεγχόμενη. Η αγορά κατοικίδιων σκαντζόχοιρων έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Πάντως είναι δύσκολο να έχει κανείς οικόσιτους σκαντζόχοιρους, γιατί παρουσιάζουν μικρή αντίσταση στις αλλαγές κλίματος και θερμοκρασίας και δεν μπορούν να προσαρμοστούν σε κλειστό περιβάλλον.

Μαρία Παναγιώτου, "ΠΟΛΙΤΗΣ", 2009-07-09
Η πρώτη φωτογραφία προέρχεται από την ιστοσελίδα Ο Ερευνητής της Βέροιας.
H δεύτερη φωτογραφία προέρχεται από την ιστοσελίδα του Guardian.